Morawy środkowe są regionem o bogatej historii i z setkami cennych zabytków architektury. Historyczne centra dużych i mniejszych m środkowomorawskich miast pozwalają poznać przeszłość każdego z nich, jak się stopniowo rozwijały. Barokowe fontanny i słupy morowe, stare ratusze, kręte uliczki, pałace szlachty i domy mieszczańskie, to wszystko czeka na turystów, którzy chcą wdychać tutejszą atmosferę lat minionych i współczesności.
| Hranice
| 20,000 mieszkańców |
| do góry
| |
Centrum miasta leżącego na terenie Bramy Morawskiej otaczają średniowieczne mury. Historyczne centrum Hranic tworzy rynek Masarykovo náměstí z barokowym kościołem ścięcia św. Jana Chrzciciela, renesansowym ratuszem z gotycką salą, w której jest dziś między innymi muzeum miejskie i galeria oraz renesansowe i barokowe domy mieszczańskie. Prawdziwą perłą Hranic jest renesansowy
zamek ze wspaniałymi arkadami
i unikalnym zadaszeniem dziedzińca ze szkła. Gminę żydowską przypomina
synagoga i cmentarz żydowski. Obok cennych
zabytków historii w mieście Hranice jest kilka chronionych rezerwatów przyrody. Jest to Malá i Velká Kobylanka, Hůrka z przepaścią Hranická propast, która jest najgłębszą przepaścią w
Republice Czeskiej.
Malownicze okolice miasta uzupełnia niedalekie uzdrowisko Teplice nad Bečvou i jaskinie aragonitowe Zbrašovské.
tel.: +420 581 607 479
http://www.mic.hranet.cz
|
http://www.mesto-hranice.cz
| Kojetín
| 6,500 mieszkańców |
| do góry
| |
Urocze hanackie miasto leży na prawym brzegu rzeki Moravy, przy drodze Ołomuniec – Kroměříž. Znaleziska archeologiczne w tutejszym muzeum świadczą o tym, że już w czasach rzeszy wielkomorawskiej na terenie dzisiejszego miasta było ważne osiedle. W mieście jest szereg cennych zabytków historii, z których najcenniejszy jest kościół Wniebowzięcia P. Marii, słup morowy z 1705 roku i pozostałości, kiedyś silnej, gminy żydowskiej.
tel.: +420 581 762 046, +420 581 202 202
http://www.kojetin.cz
| Konice
| 3,060 mieszkańców |
| do góry
| |
Miasto, otoczone lesistymi wzgórzami wyżyny Drahanská vrchovina, chlubi się
barokowym zamkiem wybudowanym na początku XVIII wieku, w którym zachowały się bardzo cenne wnętrza. Warte uwagi są też kościoły Narodzenia Panny Marii i św. Jana Chrzciciela. W pobliżu park przyrodniczy Kladecko.
tel.: +420 582 397 250
http://www.konice.cz
| Kroměříž
| 30,000 mieszkańców |
| do góry
| |
Centrum miasta Kroměříž jest
miejskim rezerwatem
zabytków i skrywa mnóstwo skarbów architektury. Dzięki ich unikalności oraz przeszłości duchowej i artystycznej to „królestwo“ jest nazywane „Hanackimi Atenami“. W niemym podziwie staniesz przed największym klejnotem, wspaniałym
zamkiem arcybiskupim i jego przepięknymi ogrodami.
Piękno to nie ujmuje atmosfery rynku i malowniczych uliczek z zabytkowymi domami ani nie pomniejsza blasku monumentalnych świątyń. Wśród nich najbardziej lśni perła szczytowego okresu baroku,
świątynia św. Jana Chrzciciela
z unikalnymi wnętrzami zdobionymi elementami rokokowymi, cenny jest też
barokowy kościół Wniebowzięcia Panny Marii.
Kroměříž oferuje również liczne możliwości kontaktu z kulturą. Muzeum Kroměřížska ma siedzibę w pierwotnie najbardziej wystawnym domu w mieście. Między innymi nie można zapomnieć o archeologiczno-przyrodniczej ekspozycji o nazwie Przyroda i człowiek. Do muzeum należy też Pomnik Maksa Szwabińskiego. Miasto jest znane również z przepięknych imprez muzycznych wszystkich rodzajów – festiwalu Forfest Czech Republic (sztuka współczesna o orientacji duchownej), Międzynarodowy festiwal orkiestr dętych, niecodzienna Muzyka w ogrodach i na zamku, najlepsze europejskie orkiestry spotykają się tu na imprezie Kroměřížskie lato kulturalne.
tel.: +420 573 331 473
http://www.mesto-kromeriz.cz
| Lipník nad Bečvou | 8,500 mieszkańców |
| do góry
| |
Miejski rezerwat zabytków
Historyczne miasto z wyjątkowo dużym rynkiem w kształcie litery L jest, dzięki unikalnemu zespołowi zabytków, miejskim rezerwatem zabytków. Jego dominantą jest
kościół farny św. Jakuba z dzwonnicą
, która jako jedyna na Morawach zachowała się w pierwotnym stanie i różni się od innych swoją wielkością. Historyczne centrum otoczone murami tworzy renesansowy ratusz, barokowe fontanny i renesansowe domy z podcieniami. Mury wokół centrum należą do najlepiej zachowanych na Morawach. Warto odwiedzić zamek i były
klasztor Pijarów z kościołem św. Franciszka Serafina.
Pamiątką po licznej gminie
żydowskiej
jest synagoga i dwa cmentarze żydowskie.
tel.: +420 581 773 763
http://www.mesto-lipnik.cz
| Litovel
| 10,000 mieszkańców |
| do góry
|
|
Miasto poprzecinane sześcioma ramionami rzeki Moravy, dzięki którym niesie romantyczne miano „Hanácka Wenecja“. Zabytkowy
Most świętojański
świętojański z 1592 roku, sklepiający się nad rzeką, jest trzecim co do wieku w Republice Czeskiej. Z rynku na swoje wodne królestwo spogląda piękny
Słup Morowy
i ratusz z 72-metrową wieżą. Cennym zabytkiem sakralnym jest
gotycki kościół św. Marka i kaplica św. Jerzego.
Wiele wyróżnień z konkursów w całym kraju otrzymało litowelskie piwo. Ten złoty napój w tutejszym browarze jest już produkowany ponad sto lat i wciąż zachowuje swój charakterystyczny smak.. Jot chce zajrzeć pod pokrywkę piwowarowi, skorzysta z możliwości zwiedzenia browaru. Wprost na jego terenie znajduje się browarniana gospódka, w której można spróbować „płynnego chleba“ w dowolnych ilościach.
Na wycieczkę lub przejażdżkę na rowerze warto wybrać się przepięknymi lasami łęgowymi otaczającymi miasto i tworzącymi chroniony park krajobrazowy Litovelské Pomoraví.
tel.: +420 585 342 300, +420 585 371 076
http://www.mestolitovel.cz
| Olomouc (Ołomuniec)
| 110,000 mieszkańców |
| do góry
|
|
Miejski rezerwat zabytków
Żadne inne miasto na Morawach swoją historią zaklętą w wiekowych zabytkach nie oczaruje tak, jak Ołomuniec, po Pradze drugi najstarszy i największy miejski rezerwat zabytków. Stutysięczne miasto o bogatej historii, jedno z najstarszych siedlisk w Europie środkowej. Nad historycznym rynkiem Horní náměstí, otoczonym wystawnymi domami pałacowymi, panuje
Słup Trójcy Świętej – zabytek UNESCO..
Sercem miasta jest
gotycki-renesansowy ratusz
, z którego wieży można zobaczyć Ołomuniec w całej jego gali. Puls miasta zadają kuranty z mozaiką na ratuszu – autorem jest miejscowy rodak Karel Svolinský. W centrum miasta znajduje się też
osiem fontann ołomunieckich oraz mnóstwo zabytków sakralnych.
Historyczne centrum otaczają pozostałości murów obronnych z czasów Marii Teresy oraz przepiękne parki, w których stoją unikalne szklarnie. Co roku odbywają się tu słynne wystawy kwiatów Flora.
W tym uniwersalnym mieście nie brakuje imprez kulturalnych. W Teatrze Morawskim odbywają się przedstawienia operowe, operetek, baletów i sztuk dramatycznych. Przedstawienia kukiełkowe dla dzieci gra Kašpárkova říše, Morawska filharmonia może się pochwalić jedną z najstarszych orkiestr symfonicznych w Republice Czeskiej, scenę kameralną wszystkich gatunków oferuje Teatr muzyczny, ważne imprezy kulturalne są organizowane również w Centrum artystycznym Uniwersytetu Palackiego. Emocjonalne przeżycia oferuje Muzeum sztuki i wiele renomowanych ołomunieckich galerii, bogate zbiory Muzeum krajoznawczego.
Słup Trójcy Świętej – zabytek UNESCO
Prawdopodobnie najbardziej znanym zabytkiem Ołomuńca, po wpisaniu na Listę światowego dziedzictwa kultury i przyrody UNESCO, jest monumentalny barokowy Słup Trójcy Świętej na rynku Horní náměstí.
Z unikalnej budowli wznoszącej się na trzydzieści pięć metrów na miasto spogląda ponad czterdzieści posągów przypominających pracę mistrzów rzeźbiarzy z XVIII wieku.
Przede wszystkim rozwiązaniem projektowym jest bezsprzecznie najbardziej oryginalnym dziełem swojego twórcy, miejscowego artysty Václava Rendera, którego godna podziwu inicjatywa, wzmocniona szczodrą dotacją finansową, była impulsem do powstania monumentu. Wraz z szeregiem innych morawskich artystów stworzył dzieło, które jest absolutnym unikatem dzięki swoim wyjątkowym rozmiarom oraz bogactwem zdobień rzeźbiarskich i nie ma adekwatnego odpowiednika w innych miastach europejskich.
Unikalny zespół fontann – Narodowy pomnik kultury
Najmłodsza z ołomunieckich fontann jest
Fontanna Ariona,
, dzieło ołomunieckiego rodaka, rzeźbiarza Ivana Theimera. Rynek ozdobiła na początku trzeciego tysiąclecia a w gorące letnie miesiące służy dzieciom jako brodzik a przechodniom jako orzeźwienie.
Niedaleko stąd mitologiczny bohater
HerKules
góruje nad pierwszą z pierwotnych barokowych fontann, rozmieszczonych w historycznym centrum miasta. Inspiracji do tworzenia tego dzieła szukał ołomuniecki rzeźbiarz Michal Mandík w rzymskiej mitologii, podobnie jak w przypadku
Fontanny Neptuna
na rynku Dolní náměstí, gdzie można znaleźć również
Fontannę Jupitera.
Rynek Horní náměstí zdobi
fontanna Cezara,
, legendarnego założyciela miasta. Niedaleko od niej, na ulicy 8. května, jest jeszcze
Fontanna Merkurego
a na rynku Náměstí Republiky
Fontanna Trytonów.
Zespół ołomunieckich fontann kończy drobna
Fontanna Kamienna
z głową lwa z 1725 roku, która po odrestaurowaniu została zainstalowana na ulicy Sokolská. Wszystkie tajemnicze fontanny wspaniale wyglądają w nocnym oświetleniu.
Miasto wojenne i kościelne
Tak przez całe stulecia jest nazywany Ołomuniec. Miasto jakby cudem przeżyło bez większej ujmy wszystkie zniszczenia wojen. Zachowała się większość budowli sakralnych w całej swojej krasie. Nad zakolem rzeki Moravy, zaledwie paręset metrów od centrum, wznosi się potężny kompleks
klasztoru Hradisko.
Aczkolwiek już dwieście lat służy jako szpital wojskowy, jest częściowo dostępny do zwiedzania i jest jedną z żywych galerii sztuki barokowej w mieście. Szereg innych klejnotów architektury sakralnej ukrywają ulice historycznego centrum Ołomuńca. Na pierwszy rzut oka panują nad nimi prawie niebotyczne wieże
neogotyckiej katedry św.Wacława.
Obok katedry w XX wieku odkryto unikalne pozostałości
romańskiego pałacu biskupiego.
Miłośnicy historii mogą zwiedzić cenną
barokową kaplicę św. Jana Sarkandra
, wraz z podziemną salą tortur, w której umęczono świętego. Jedną z najcenniejszych późnogotyckich budowli na Morawach jest bezsprzecznie
kościół św. Maurycego.
W świątyni są też największe organy w Europie środkowej, jego wieża służy jako turystyczne stanowisko widokowe. Większość gości Ołomuńca nie zapomni też przynajmniej z zewnątrz obejrzeć bogatego
wczesnobarokowego Pałacu arcybiskupów,
rezydencji biskupów i arcybiskupów ołomunieckich. Podobnie miłośnicy baroku nie powinni ominąć
kościoła św. Michała,
który wznosi się na wzgórzu o tej samej nazwie na rynkiem Horní náměstí.
tel.: 585 513 385
http://www.olomouc-tourism.cz
| Potštát
| 1,250 mieszkańców |
| do góry
| |
Atrakcją Potštátu jest tutejszy zamek i historyczny rynek. Dominantą rynku jest
wieża zegarowa z barokową kopułą.
Do najważniejszych zabytków miejscowości należy też
kościół św. Bartłomieja
z gotyckim wnętrzem z przełomu XV i XVI wieku, barokowy kościół cmentarny Wniebowzięcia Panny Marii, fontanna ze słupem morowym i barokowe rzeźby i plastyki. Okolica kusi na wycieczki
do pobliskich ruin i do przyrody.
tel.: +420 573 331 473
http://www.potstat.cz
| Prostějov
| 50,000 mieszkańców |
| do góry
| |
Prostějov leży na szlaku, który już od wieków łączył południe Europy z północą. W czasach największego rozwoju, w XV wieku, w mieście powstało wiele cennych budowli. Miasto może się pochwalić starym
renesansowym ratuszem, w którym ma obecnie siedzibę Muzeum Prostějovska, pozostałości kamiennych murów z zachowaną basztą, zamkiem i szeregiem domów mieszczańskich na rynku
T. G. Masaryka, które mają swoje charakterystyczne znaki. Rozwój budownictwa na przełomie XIX i XX wieku zmienił oblicze miasta w stylu historyzmu i secesji. Największym dziełem budowniczych tego okresu była budowa
secesyjnego Domu Narodowego architekta Kotěry, willi braci Kovaříków na placu nám. Padlých hrdinů i na placu Vojáčkovo náměstí, obie zaprojektowane przez
E. Králíka lub budynek
nowego ratusza, którego wieża o wysokości 66 m dominuje nad rynkiem. Po 1918 roku zaczynają się pojawiać wpływy funkcjonalizmu. Wybitną postacią tego okresu staje się architekt E. Žáček. Dziś miasto jest centrum kulturalnym, społecznym i sportowym całego regionu.
tel.: +420 582 329 722–3
http://www.mestopv.cz
| Přerov
| 50,000 mieszkańców |
| do góry
| |
Osadnictwo na terenie Přerova sięga do czasów prehistorycznych. W niedalekim Předmostí archeolodzy odkryli prehistoryczne osiedle łowców mamutów i pozostałości osadnictwa celtyckiego. Bezpośrednio w mieście warto zobaczyć strefę zabytkową, którą tworzy rynek z wystawnymi domami z XV i XVI wieku. W
renesansowym zamku, którego wieża jest dominantą miasta, dziś ma siedzibę Muzeum Komenskiego, które wystawia unikalne znaleziska miejscowych badań archeologicznych. W Domu Miejskim, wspaniałej
neorenesansowej budowli z elementami secesji, zawsze jesienią odbywa się międzynarodowy festiwal
jazzowy. W centrum Přerova turyści mogą obejrzeć potężne pozostałości murów miejskich.
tel.: +420 581 217 187
http://www.mu-prerov.cz
| Šternberk
| 14,500 mieszkańców |
| do góry
| |
Miasto u podnóża pasma Nízký Jeseník nosi imię starego rodu szlacheckiego, z którym są związane jego początki. Dominantą jest gród z XIII wieku i
kościół Zwiastowania Pana z wyniosłą fasadą. Obok kościoła jest kompleks byłego
klasztoru augustynianów z historycznymi piwnicami. Ciekawe są domy mieszczańskie – jeden z największych zespołów klasycystycznych domów mieszczańskich u nas. Wyjątkowe położenie miasta daje mnóstwo możliwości turystyki pieszej i rowerowej oraz przyjemnych spacerów, np. po trasie krajoznawczej Prabába. Co roku nad miastem w czerwcu, na prawie ośmiokilometrowej trasie Ecce Homo odbywają się Mistrzostwa Europy w jeździe samochodów sportowych pod górę a w wrześniu zawody weteranów.
tel.: +420 585 012 320
http://www.sternberk.cz
| Tovačov
| 2,700 mieszkańców |
| do góry
| |
Miasteczko pośrodku Hany widać już z daleka dzięki
stumetrowej wieży zamku. Z trzech stron otaczają je wody i lasy łęgowe. Tovačov ma architektonicznie najstarszy rynek na Morawach, z wieloma domami mieszczańskimi. Warto zobaczyć też tutejszy zamek. Unikalne tovačovskie stawy na skraju miasta umożliwiają obserwowanie rzadkich gatunków ptaków, podczas spaceru można zobaczyć aleje stuletnich dębów.
tel.: +420 581 731 301
http://www.tovacov.cz
| Uničov
| 12,500 mieszkańców |
| do góry
| |
Uničov, leżący na pograniczu regionu Haná i pasm górskich Hrubý i Nízký Jeseník, w kotlinie rzeki Oskavy, posiada
najstarsze akta miejskie u nas. Ważną rolę odegrał w czasach husyckich jako bastion kalikstynów. Dziś, dzięki odrestaurowanym zabytkom i nowoczesnej infrastrukturze jest atrakcyjnym miastem XXI wieku. Wart uwagi jest historyczny ratusz,
kościół farny Wniebowzięcia Panny Marii, były klasztor franciszkański
z kościołem Wzniesienia Krzyża św., w którym
jest dziś sala koncertowa i galeria oraz
brama Medelská brána, która jest jedyną
zachowaną wewnętrzną bramą miejską
w mieście. W miejscowym muzeum jest,
oprócz ekspozycji o historii miasta, umieszczona
unikalna galeria uničovskich burmistrzów.
tel.: +420 585 054 880
http://www.unicov.cz
